Opowieść wigilijna – opracowanie

Quizy i powtórka do „Opowieść wigilijna”

Najpierw poziom łatwy, potem średni i trudny. Taki układ pomaga najpierw utrwalić podstawowe fakty, a potem przejść do sensu wizyt duchów, przemiany Scrooge’a i przesłania całego utworu.

Dłuższe streszczenie „Opowieści wigilijnej” – krok po kroku

Akcja zaczyna się w Londynie w okresie Bożego Narodzenia. Ebenezer Scrooge jest bogatym, ale wyjątkowo skąpym i nieprzyjemnym kupcem. Gardzi świętami, nie chce wspierać ubogich i z chłodem traktuje zarówno ludzi potrzebujących pomocy, jak i własnego pracownika, Boba Cratchita. Odrzuca też życzliwość siostrzeńca Freda, który zaprasza go na świąteczny obiad.

Wieczorem, gdy Scrooge wraca do domu, zaczynają dziać się niepokojące rzeczy. Najpierw widzi dziwne znaki przypominające mu zmarłego wspólnika, Jakuba Marleya. Potem duch Marleya naprawdę pojawia się w jego mieszkaniu. Jest obciążony ciężkimi łańcuchami i ostrzega Scrooge’a, że podobny los czeka każdego człowieka, który za życia myślał tylko o pieniądzach i nie troszczył się o innych. Marley zapowiada też wizytę trzech duchów, które mają dać kupcowi ostatnią szansę na zmianę.

Najpierw przychodzi Duch Dawnych Wigilii. Zabiera Scrooge’a w przeszłość i pokazuje mu jego dzieciństwo. Bohater widzi siebie jako samotnego chłopca pozostawionego w szkole na święta. Potem ogląda chwile nieco szczęśliwsze: spotkania z ukochaną siostrą Fan oraz czas młodości, gdy pracował u życzliwego pana Fezziwiga. W tych scenach Scrooge przypomina sobie, że dawniej potrafił odczuwać radość i bliskość. Najbardziej boli go jednak wspomnienie narzeczonej Belle, która odchodzi od niego, bo widzi, że pieniądze stały się dla niego ważniejsze niż miłość.

Kolejnym gościem jest Duch Tegorocznego Bożego Narodzenia. Pokazuje on Scrooge’owi, jak święta przeżywają inni ludzie. Kupiec widzi dom Boba Cratchita, w którym panuje bieda, ale jednocześnie ciepło, serdeczność i wzajemna troska. Szczególne wrażenie robi na nim Mały Tim – chory chłopiec, który mimo słabości jest dobry, pogodny i wdzięczny. Scrooge dowiaduje się też, że los Tima jest niepewny. Duch pokazuje mu również radosne spotkanie Freda z rodziną i przyjaciółmi. Wtedy Scrooge zaczyna rozumieć, jak wiele sam sobie odebrał przez swój egoizm i zamknięcie na ludzi.

Najbardziej przerażająca okazuje się wizyta Ducha Przyszłych Wigilii. Ten duch nic nie mówi, lecz ukazuje Scrooge’owi obrazy możliwej przyszłości. Kupiec widzi, że po jego śmierci ludzie nie odczuwają żalu, lecz obojętność albo wręcz ulgę. Poznaje też dramatyczny los rodziny Cratchitów po śmierci Małego Tima. W końcu duch prowadzi go do zaniedbanego grobu, na którym Scrooge odczytuje własne nazwisko. To uświadamia mu, że jeśli się nie zmieni, umrze samotny i nie pozostawi po sobie niczego dobrego.

Przerażony Scrooge budzi się rano w swoim łóżku i odkrywa, że wciąż jest Boże Narodzenie. Ogarnia go ogromna ulga i radość, bo rozumie, że dostał szansę na zmianę. Natychmiast postanawia naprawić swoje błędy. Kupuje wielkiego indyka dla rodziny Cratchitów, zaczyna okazywać życzliwość przechodniom, hojnie wspiera potrzebujących i idzie na świąteczny obiad do Freda. Później poprawia też sytuację Boba, stając się lepszym pracodawcą i opiekunem jego rodziny.

Zakończenie pokazuje pełną przemianę bohatera. Scrooge nie jest już symbolem chciwości i obojętności, ale człowiekiem, który zrozumiał sens dobra, współczucia i odpowiedzialności za innych. „Opowieść wigilijna” kończy się więc nie tylko świątecznie, ale przede wszystkim moralnie: Dickens pokazuje, że nawet bardzo zgorzkniały człowiek może się zmienić, jeśli naprawdę zobaczy skutki swojego postępowania.

Plan wydarzeń

1. Przedstawienie Ebenezera Scrooge’a jako skąpego i obojętnego kupca.
2. Odrzucenie przez bohatera świątecznych zaproszeń i próśb o pomoc dla ubogich.
3. Powrót Scrooge’a do domu w wigilijny wieczór.
4. Pojawienie się ducha Jakuba Marleya.
5. Zapowiedź wizyt trzech duchów.
6. Spotkanie z Duchem Dawnych Wigilii i powrót do dzieciństwa oraz młodości Scrooge’a.
7. Przypomnienie sobie dawnej miłości i błędów wynikających z chciwości.
8. Wizyta Ducha Tegorocznego Bożego Narodzenia.
9. Obserwacja rodziny Cratchitów i losu Małego Tima.
10. Wizyta Ducha Przyszłych Wigilii.
11. Zobaczenie własnego grobu i samotnej przyszłości.
12. Przebudzenie Scrooge’a i jego decyzja o zmianie życia.
13. Pomoc rodzinie Cratchitów i pojednanie z ludźmi.
14. Utrwalenie przemiany bohatera.

Najważniejsze motywy i symbole

Jak zapamiętać tę lekturę do sprawdzianu?

Najprościej połączyć ją z czterema hasłami: Scrooge, duchy, przemiana, Boże Narodzenie. To daje bazę, do której łatwo dopiąć kolejność wydarzeń i znaczenie poszczególnych postaci.

Jeśli wpisujesz w Google „Opowieść wigilijna streszczenie”, „Opowieść wigilijna plan wydarzeń”, „Opowieść wigilijna bohaterowie”, zapamiętaj przede wszystkim, że każdy duch pokazuje Scrooge’owi inny wymiar prawdy o jego życiu.