Przejdź do treści
Lektum
♡ Moja biblioteczka

Asiunia · pomyśl o wydarzeniach i ich znaczeniu

Asiunia – quiz trudny

Znasz już historię Asiuni? Teraz spróbuj porównać różne chwile z książki i zastanów się, dlaczego bohaterowie tak postępowali. Czeka na ciebie 20 nowych pytań. Każde z nich ma jedną poprawną odpowiedź.

Zanim zaczniesz

W tych pytaniach trzeba czasem porównać dwa wydarzenia. Innym razem trzeba zauważyć, co bohater chciał zrobić, a co naprawdę się stało. Nie spiesz się. Pamiętaj, że Asiunia była małą dziewczynką i nie mogła rozumieć wszystkiego, co działo się podczas wojny.

Przeczytaj odpowiedzi do końca. Przy każdym pytaniu wybierz A, B, C albo D. Kiedy skończysz, naciśnij „Sprawdź odpowiedzi”. Zobaczysz, co się udało, a co warto jeszcze raz przypomnieć.

20 pytań o „Asiuni”

Wybierz jedną odpowiedź przy każdym pytaniu. Możesz zmienić zdanie, zanim sprawdzisz wynik.

1. Na początku Asiunia bawiła się w chowanego pod wierzbą. Później musiała ukrywać się przed strzałami. Co było inne?

2. Dlaczego osoba opowiadająca o Asiuni mówi, że dawniej była małą Asiunią, a dziś jest panią Joanną?

3. Po co na początku książki autorka opowiada o domu pełnym książek, zabaw i piosenek?

4. Pewnej nocy zabrano mamę Asiuni. Które zdanie najlepiej mówi o tym, co dziewczynka wtedy wiedziała?

5. Asiunia mieszkała kolejno u różnych osób. Dlaczego nie można nazwać tych przeprowadzek zwykłymi wakacjami?

6. Ktoś mówi: „Asiunia była dzielna, więc na pewno nigdy się nie bała”. Co warto mu odpowiedzieć?

7. Starsi bracia Asiuni chcieli dotrzeć do walczącej Warszawy, lecz nie mogli tego zrobić. Który wniosek jest najlepszy?

8. Po wypędzeniu mieszkańców babcia z dziećmi ukryła się w cudzej piwnicy. Dlaczego nie wrócili od razu do domu?

9. Rodzina jechała do Stoczka ciężarówką, a później wozem ze słomą. Co to mówi o tej podróży?

10. Babcia starała się ocalić garnek klusek, bo jedzenia było mało. O czym trzeba jednak pamiętać w czasie zagrożenia?

11. Asiunia mówiła na ciocię Olę „ciocia Tygrys”. Jak rozumieć to przezwisko?

12. Po walkach rodzina została w zniszczonym domku i czekała na tatę. Dlaczego znajomy adres był tak ważny?

13. Ciocia Lunia oddała kamizelkę, z której zrobiono sweter. Co wiemy na pewno?

14. Babcia nakarmiła głodnych żołnierzy, a oni później podzielili się jedzeniem. Jak najtrafniej opisać tę sytuację?

15. Na początku Marek uczył Asiunię adresu, a na końcu tata ją odnalazł. Co łączy te dwie chwile?

16. Tata Asiuni wrócił do niej pod koniec książki. Które zdanie naprawdę wynika z tej sceny?

17. Obca kobieta ukryła rodzinę Asiuni w swojej piwnicy podczas walk. Dlaczego mogła się przy tym bać?

18. Który ciąg wydarzeń z „Asiuni” jest ułożony od najwcześniejszego do najpóźniejszego?

19. Dlaczego książka nosi tytuł „Asiunia”, a nie na przykład „Wszystkie bitwy wojny”?

20. Marek uczył Asiunię rodzinnego adresu, lecz później dziewczynka nie mogła wrócić do dawnego mieszkania. Co to pokazuje?

Nie trzeba znać trudnych słów, żeby dobrze rozumieć książkę. Najważniejsze są wydarzenia, uczucia i powody decyzji bohaterów.

Sprawdź, dlaczego tak jest

Po quizie możesz zobaczyć wszystkie odpowiedzi. Wyjaśnienia pomogą ci jeszcze raz pomyśleć o książce. Niektóre pytania łączyły ze sobą wydarzenia z różnych stron opowieści.

Pokaż wszystkie odpowiedzi
  1. Na początku Asiunia bawiła się w chowanego pod wierzbą. Później musiała ukrywać się przed strzałami. Co było inne?

    Odpowiedź C: Najpierw chowała się dla zabawy, a później dla bezpieczeństwa.

    Pod wierzbą dziewczynka bawiła się z bliskimi. Podczas walk kryjówka miała chronić ją przed niebezpieczeństwem. To samo słowo „chować się” opisuje dwie bardzo różne sytuacje.

  2. Dlaczego osoba opowiadająca o Asiuni mówi, że dawniej była małą Asiunią, a dziś jest panią Joanną?

    Odpowiedź A: Bo jako dorosła pisarka wspomina własne dzieciństwo.

    Joanna Papuzińska opowiada o sobie z czasu, gdy była małą dziewczynką. Dziś jest dorosła i pamięta, co przeżyła. Asiunia i pani Joanna to ta sama osoba.

  3. Po co na początku książki autorka opowiada o domu pełnym książek, zabaw i piosenek?

    Odpowiedź D: Żebyśmy wiedzieli, za jakim życiem dziewczynka później tęskniła.

    Na początku dziewczynka ma wokół siebie rodzinę i zna swój dom. Gdy zostaje rozdzielona z bliskimi, lepiej rozumiemy, czego jej brakuje. Wspomnienie domu pomaga dostrzec tę zmianę.

  4. Pewnej nocy zabrano mamę Asiuni. Które zdanie najlepiej mówi o tym, co dziewczynka wtedy wiedziała?

    Odpowiedź B: Wiedziała, że nie ma przy niej mamy, ale nie wiedziała, co będzie dalej.

    Asiunia zobaczyła nagłą rozłąkę, lecz była jeszcze małym dzieckiem. Nie mogła wiedzieć, co wydarzy się potem. Dziewczynka nie była pewna, co się dalej stanie. Nie znała całej wojennej historii.

  5. Asiunia mieszkała kolejno u różnych osób. Dlaczego nie można nazwać tych przeprowadzek zwykłymi wakacjami?

    Odpowiedź C: Nie wybrała ich dla przyjemności. Musiała szukać opieki i schronienia.

    Podczas wakacji zwykle można odpoczywać i wybierać, co się robi. Asiunia zmieniała domy, ponieważ wojna rozdzieliła rodzinę. Potrzebowała opieki i miejsca, w którym nie będzie jej groziło niebezpieczeństwo.

  6. Ktoś mówi: „Asiunia była dzielna, więc na pewno nigdy się nie bała”. Co warto mu odpowiedzieć?

    Odpowiedź D: Dzielność oznacza, że można się bać i mimo to starać się przetrwać trudne chwile.

    Asiunia mogła się bać i tęsknić za rodziną. Nie musiała udawać, że wszystko jest łatwe. Dzielność nie oznacza braku strachu, lecz radzenie sobie z trudnościami przy pomocy innych.

  7. Starsi bracia Asiuni chcieli dotrzeć do walczącej Warszawy, lecz nie mogli tego zrobić. Który wniosek jest najlepszy?

    Odpowiedź B: Można bardzo chcieć coś zrobić, a mimo to napotkać przeszkodę.

    Bracia mieli zamiar dostać się do Warszawy. Nie udało im się przejść przez pilnowane mosty. Ważne jest odróżnienie tego, co ktoś planował, od tego, co rzeczywiście się stało.

  8. Gdy żołnierze wypędzili ludzi z domów, babcia próbowała porozmawiać z nimi, żeby ocalić rodzinę. Co pokazała?

    Odpowiedź A: Że potrafiła działać odważnie, choć sytuacja była groźna.

    Babcia szukała sposobu, by rodzina mogła wydostać się z niebezpiecznej grupy ludzi. Rozmowa z uzbrojonymi żołnierzami wymagała odwagi. Chodziło jej o bezpieczeństwo bliskich.

  9. Rodzina Asiuni przeczekiwała walki w piwnicy i starała się zachować ciszę. Dlaczego?

    Odpowiedź D: Nie chciała zwracać na siebie uwagi, gdy w pobliżu było niebezpiecznie.

    Podczas walk ludzie w piwnicy chcieli pozostać niezauważeni i bezpieczni. Cisza nie była zabawą. Pomagała im spokojnie przeczekać groźną chwilę.

  10. Babcia starała się ocalić garnek klusek, bo jedzenia było mało. O czym trzeba jednak pamiętać w czasie zagrożenia?

    Odpowiedź C: Że zdrowie i bezpieczeństwo ludzi są ważniejsze od jedzenia.

    W książce widzimy, jak trudno było zdobyć pożywienie. Mimo to w chwili zagrożenia najważniejsze jest życie ludzi. Zapas jedzenia można stracić, lecz człowieka trzeba chronić.

  11. Babcia próbowała pomóc rodzinie rozmową, a inna kobieta pozwoliła jej ukryć się w piwnicy. Co łączyło te zachowania?

    Odpowiedź A: Obie starały się ochronić ludzi, choć każda zrobiła to inaczej.

    Babcia wykazała się odwagą w rozmowie. Kobieta dała rodzinie schronienie. Ich działania były różne, ale cel podobny: pomóc ludziom w niebezpieczeństwie.

  12. Kiedy rodzina wróciła do uszkodzonego domu, walki w pobliżu już minęły. Dlaczego nie znaczyło to, że wszystkie kłopoty się skończyły?

    Odpowiedź D: Ponieważ nadal brakowało jedzenia, ciepła i wielu potrzebnych rzeczy.

    Ustanie strzałów było ważne, ale życie nie stało się od razu łatwe. Dom był uszkodzony, a nadchodziła ciężka zima. Rodzina musiała dalej szukać jedzenia, opału i pomocy.

  13. Ludzie robili napój z żołędzi i przerabiali stare ubrania. Co te dwa przykłady mówią o życiu podczas wojny?

    Odpowiedź B: Trzeba było dobrze wykorzystywać to, co udało się znaleźć.

    Zwykłych produktów było mało. Dorośli szukali więc innych sposobów, by przygotować napój lub ciepłe ubranie. Używali rzeczy, które mieli pod ręką, zamiast je marnować.

  14. Babcia nakarmiła głodnych żołnierzy, a oni później podzielili się jedzeniem. Jak najtrafniej opisać tę sytuację?

    Odpowiedź C: Pomoc może działać w obie strony: ktoś daje, a potem sam otrzymuje wsparcie.

    Babcia podzieliła się zupą, choć sama miała niewiele. Później żołnierze zostawili jedzenie. To przykład tego, że życzliwość może wrócić do osoby, która pomogła.

  15. W Stoczku dzieci uczyły się i przygotowywały przedstawienia. Czego to NIE oznacza?

    Odpowiedź A: Że wszystkie zapomniały o swoich rodzicach.

    Wspólna nauka i zabawa dawały dzieciom trochę spokoju. Nie oznaczały jednak, że przestały tęsknić za rodzinami. Nie wolno dopowiadać sobie, że każdemu minął smutek.

  16. Tata Asiuni wrócił do niej pod koniec książki. Które zdanie naprawdę wynika z tej sceny?

    Odpowiedź B: Asiunia spotkała tatę, ale nie wiemy z tego, czy inne dzieci też spotkały bliskich.

    Zakończenie opowiada o powrocie taty Asiuni. Nie jest to dowód, że losy wszystkich dzieci potoczyły się tak samo. Warto mówić tylko to, co naprawdę wynika z książki.

  17. Czym różniły się zadania dorosłych i małej Asiuni podczas wojny?

    Odpowiedź A: Dorośli troszczyli się o bezpieczne miejsce, a Asiunia potrzebowała ich pomocy.

    Dorośli szukali jedzenia i schronienia dla dzieci. Asiunia była mała i nie mogła sama rozwiązać tych trudności. Potrzebowała ich opieki i wsparcia.

  18. Który ciąg wydarzeń z „Asiuni” jest ułożony od najwcześniejszego do najpóźniejszego?

    Odpowiedź A: Piąte urodziny → rozdzielenie rodziny → pobyt u babci → Stoczek.

    Najpierw autorka wspomina piąte urodziny. Potem wojna rozdziela rodzinę. Asiunia trafia między innymi do babci, a po trudnej zimie do Stoczka. Tak układają się wydarzenia.

  19. Dlaczego książka nosi tytuł „Asiunia”, a nie na przykład „Wszystkie bitwy wojny”?

    Odpowiedź C: Bo skupia się na tym, co przeżywała mała dziewczynka.

    Tytuł wskazuje na dziewczynkę, której losy poznajemy. Czytelnik widzi wojnę przez codzienne wydarzenia w jej życiu, a nie przez opisy wszystkich walk i rozkazów.

  20. W „Asiuni” spotykamy ludzi, którzy krzywdzą innych, i takich, którzy pomagają. Który wniosek pasuje do tej historii?

    Odpowiedź D: Nawet w trudnych czasach niektórzy ludzie potrafili okazywać dobroć.

    Żołnierze wyrządzali rodzinom krzywdę, ale spotykamy też ludzi dających schronienie, jedzenie lub opiekę. Książka pozwala dostrzec zarówno zło wojny, jak i życzliwość ludzi.

Wybierz jedno pytanie, przy którym trzeba było dłużej pomyśleć. Spróbuj własnymi słowami opowiedzieć, dlaczego poprawna odpowiedź pasuje do książki.

Dwa podobne zdarzenia mogą znaczyć coś innego

Na początku „Asiuni” mała dziewczynka bawi się pod wierzbą. Lubi chowanego. W takiej zabawie kryjówka jest czymś wesołym. Dziecko samo chce się schować, a pozostali próbują je znaleźć. To zwykły dzień w rodzinnym domu, pełnym książek, rozmów i piosenek.

Później w książce również pojawia się chowanie. Tym razem rodzina musi ukrywać się przed strzałami. Nie ma już zabawy ani śmiechu. Dorośli szukają schronienia, ponieważ boją się o dzieci. Te dwa wydarzenia łączy podobne działanie, ale dzieje się ono z zupełnie innego powodu.

Możesz ćwiczyć takie porównania przy innych scenach. Zastanów się, co robi bohater i dlaczego to robi. Kiedy znasz przyczynę, łatwiej rozumiesz opowieść. Samo słowo „chować się” nie wystarcza, by wiedzieć, czy komuś jest wesoło, czy strasznie.

Nie musisz znać trudnych określeń, by to zauważyć. Wystarczy, że potrafisz powiedzieć: „W pierwszej scenie Asiunia się bawiła. W drugiej musiała zadbać o bezpieczeństwo”. To krótka, ale bardzo dobra odpowiedź.

Kto pamięta dzieciństwo Asiuni?

Gdy czytamy „Asiunię”, spotykamy małą dziewczynkę, ale o tych wydarzeniach opowiada dorosła już Joanna Papuzińska. Pisarka wraca myślami do czasu, gdy miała pięć lat. Dlatego opowieść jest pełna takich szczegółów, jakie mogły utkwić w pamięci dziecka.

Autorka wspomina dom i rodzinne zabawy. Pamięta też niepokój, rozłąkę i obce miejsca. Nie opowiada wszystkich wojennych wydarzeń, które rozgrywały się wtedy w Polsce. Pokazuje przede wszystkim to, co spotkało ją i jej bliskich.

Pomyśl o swoim dawnym dniu, który dobrze pamiętasz. Może był to rodzinny wyjazd albo pierwsze spotkanie z kimś ważnym. Pamiętasz zapewne tylko niektóre rozmowy, miejsca i przedmioty. Nie wiesz wszystkiego, co działo się wtedy z innymi ludźmi.

Podobnie jest z „Asiunią”. Warto odróżniać to, czego dziewczynka była świadkiem, od tego, czego mogła nie wiedzieć. Takie czytanie jest uważne i uczciwe wobec bohaterki.

Dlaczego warto pamiętać pierwsze strony?

Pierwsze strony książki są spokojniejsze niż późniejsze wydarzenia. Asiunia ma swoje mieszkanie, bliskich i znajome miejsca. Wiemy, że w jej domu są dzieci, książki i piosenki. Pojawiają się urodzinowe życzenia oraz małe prezenty.

Kiedy dziewczynka traci kontakt z mamą i trafia do obcych ludzi, czytelnik lepiej rozumie, jak wielka zaszła zmiana. Nie chodzi wyłącznie o nowe łóżko czy nowy kubek. Brakuje jej codziennych chwil spędzanych z rodziną. Nie może po prostu wrócić do dawnego życia.

Dobre wspomnienie z początku książki nie jest niepotrzebnym dodatkiem. Pomaga nam zobaczyć, że przed rozłąką Asiunia była zwykłym dzieckiem. Miała swoje zabawy, radości i ludzi, których kochała. Takie chwile sprawiają, że jej późniejsza tęsknota staje się dla nas bardziej zrozumiała.

Spróbuj powiedzieć w dwóch zdaniach, jak wyglądał dzień Asiuni przed wojenną rozłąką i po niej. Nie trzeba podawać wielu dat. Wystarczy opisać, co dziewczynka miała wokół siebie i czego zaczęło jej brakować.

Co wiemy na pewno, a czego nie wiemy?

Gdy niemieccy żołnierze zabierają mamę Asiuni, dziewczynka nie zna dalszych losów mamy. My również nie powinniśmy udawać, że w tej chwili dziecko wiedziało wszystko. To, co się wydarzyło, było dla niej nagłe i trudne.

W opowieści opartej na wspomnieniach trzeba uważnie odróżniać prawdziwe wiadomości od domysłów. Jeśli wiemy, że bracia chcieli dotrzeć do Warszawy, nie możemy od razu powiedzieć, że tam dotarli. Trzeba sprawdzić, co wydarzyło się później.

Podobnie na końcu książki Asiunia spotyka tatę. To ważna wiadomość o jej rodzinie. Nie oznacza jednak, że każde inne dziecko, które mieszkało w Stoczku, także tego dnia spotkało swoich rodziców. O ich losach należałoby dowiedzieć się osobno.

Kiedy odpowiadasz na pytanie, zapytaj siebie: „Czy to naprawdę było w książce?”. Jeśli nie masz pewności, wróć do odpowiedniej sceny. Dzięki temu nie pomylisz swoich pomysłów z tym, co opowiedziała autorka.

Nie każdy plan się udaje

Starsze rodzeństwo Asiuni także przeżywało trudne chwile. Bracia chcieli przedostać się do Warszawy, gdy trwało tam powstanie. Mieli zamiar włączyć się do walki, ale drogi i mosty były pilnowane. Nie udało im się zrobić tego, co planowali.

Zwróć uwagę na dwa różne zdania. Pierwsze brzmi: „Bracia chcieli pomóc”. Drugie: „Bracia dotarli na miejsce”. Pierwsze mówi o ich zamiarze. Drugie nie pasuje do opisanych wydarzeń. Dobre czytanie polega także na rozróżnianiu chęci od wyniku.

Czasem w życiu też bardzo chcemy coś zrobić, a pojawiają się przeszkody. Nie oznacza to od razu, że wcale nam nie zależało. Nie porównuj jednak takiej zwykłej sytuacji z niebezpieczeństwem wojny. Bracia Asiuni musieli podejmować decyzje, gdy zagrożone było życie ludzi.

W trudnym pytaniu spróbuj najpierw znaleźć słowa „chciał”, „udało się”, „musiał”, „mógł”. One bardzo zmieniają znaczenie zdania. Dzięki nim łatwiej stwierdzisz, czy odpowiedź mówi o wydarzeniu zgodnie z książką.

Odważny człowiek też może się bać

Bohaterowie „Asiuni” czasem muszą postępować odważnie, choć wokół nich dzieją się straszne rzeczy. Babcia troszczy się o wnuki. Kiedy żołnierze wypędzają ludzi z domów, próbuje rozmawiać z nimi, żeby rodzina mogła znaleźć bezpieczniejsze miejsce.

Nie oznacza to, że babcia niczego się nie bała. Odwaga nie polega na tym, że człowiek w ogóle nie odczuwa strachu. Można się bać i jednocześnie starać się pomóc komuś, kto nas potrzebuje.

To samo warto pamiętać o Asiuni. Dziewczynka jest mała. Nie może zatrzymać wojny ani sama odnaleźć wszystkich bliskich. Może jednak znosić rozłąkę, mówić o swoich uczuciach i przyjmować opiekę dorosłych. Nie trzeba być samotnym, aby być dzielnym.

Gdy piszesz o odwadze, podaj jedno zdarzenie z książki. Możesz powiedzieć: „Babcia była odważna, bo mimo zagrożenia próbowała pomóc rodzinie”. Takie zdanie pokazuje, dlaczego wybrałeś tę cechę.

Pomoc nie zawsze wygląda tak samo

Nie wszystkie osoby pomagają Asiuni w taki sam sposób. Jedni dzielą się jedzeniem. Inni dają schronienie, opiekują się dziećmi lub pomagają w podróży. Każde takie działanie odpowiada na inną potrzebę.

Gdy ludzie muszą się ukrywać przed walkami, ważne jest bezpieczne miejsce. Kiedy przychodzi zima, potrzebne stają się ciepłe ubrania i posiłki. Gdy dzieci chorują lub są wyczerpane, potrzebują odpoczynku i opieki. Dlatego nie ma jednego sposobu pomagania wszystkim.

W książce babcia dzieli się zupą z głodnymi żołnierzami. Potem oni zostawiają jej żywność. Możemy zauważyć, że pomoc może płynąć w obie strony. Dziś ktoś wspiera drugą osobę, a później sam potrzebuje życzliwości.

Zastanów się nad dwoma bohaterami, którzy pomagali innym. Spróbuj powiedzieć, czym różniły się ich działania i co je łączyło. Nie wystarczy odpowiedź „oboje byli dobrzy”. Wskaż, kto potrzebował wsparcia i co dzięki niemu zyskał.

Kiedy przestają padać strzały, trudności nie znikają od razu

Rodzina Asiuni mogła wrócić do domu po przejściu walk, ale budynek był uszkodzony. Brakowało rzeczy potrzebnych do życia. Zima była ciężka, a zdobywanie jedzenia i opału wymagało wielkiego wysiłku.

Nie wystarczy więc zapamiętać, że w pewnym momencie walki ucichły. Trzeba też pomyśleć o tym, co było dalej. Po niebezpiecznych wydarzeniach ludzie nadal musieli troszczyć się o zdrowie, dom i ciepły posiłek.

W książce pojawiają się przykłady oszczędzania. Dorośli potrafili wykorzystać żołędzie, żeby przygotować napój, i przerobić stare ubranie na potrzebny sweter. Nie robili tego dlatego, że był to modny pomysł. Po prostu trudno było zdobyć nowe rzeczy.

Niektóre zadania wymagają połączenia dwóch scen, na przykład opowieści o powrocie do domu i opowieści o zimie. Gdy pamiętasz obie, widzisz, że powrót nie oznaczał jeszcze końca wszystkich kłopotów.

Dobre zajęcia nie zastępują bliskich

W Stoczku wiele dzieci mogło razem przebywać pod opieką cioci Oli. Uczyły się, rozmawiały i przygotowywały przedstawienia. Były to ważne zajęcia, bo pozwalały na chwilę skupić się na czymś innym niż wojna.

Czy to znaczy, że każde dziecko przestało tęsknić za rodziną? Nie. Radość ze wspólnej zabawy nie usuwa wszystkich trudnych uczuć. Nie powinniśmy dopowiadać, że dzieci od razu zapomniały o swoich rodzicach.

Kiedy ktoś doświadcza rozłąki, może potrzebować zarówno zabawy, jak i rozmowy o smutku. Przyjaciel lub opiekun nie musi udawać, że problemu nie ma. Może po prostu być blisko, wysłuchać i pomóc przeżyć kolejny dzień.

Na końcu książki Asiunia spotyka tatę. To wielkie szczęście dla niej. Nie znamy jednak z tej jednej sceny dalszych losów każdego dziecka ze Stoczka. Umiejętność powiedzenia „tego książka nie podaje” jest także oznaką uważnego czytania.

Jak odpowiedzieć na trudne pytanie prostymi słowami?

Trudne pytanie nie musi wymagać długiej odpowiedzi. Czasem wystarczą dwa krótkie zdania. Pierwsze niech mówi o wydarzeniu. Drugie niech wyjaśnia, co z niego wynika. Na przykład: „Babcia próbowała uratować rodzinę. Pokazała, że potrafi działać odważnie”.

Jeśli pytanie zaczyna się od słów „Dlaczego?”, nie wystarczy powtórzyć jego treści. Poszukaj przyczyny. Jeśli brzmi „Co to pokazuje?”, przypomnij sobie zdarzenie i powiedz, co o nim sądzisz. Jeśli masz porównać dwa momenty, opisz jedną różnicę lub podobieństwo.

Nie wybieraj odpowiedzi tylko dlatego, że jest najdłuższa albo zawiera najwięcej trudnych słów. Sprawdź, czy pasuje do wydarzeń. Zwróć uwagę, czy nie obiecuje za dużo. Zdanie „Wszystkie dzieci odnalazły rodzinę” to coś innego niż „Asiunia spotkała tatę”.

Możesz wrócić do quizu po przeczytaniu wyjaśnień. Nie chodzi o szybkie zgadywanie. Ważne jest, by coraz lepiej rozumieć, co przeżyła dziewczynka i dlaczego pomoc innych była dla niej tak cenna.

Gdy nie znasz odpowiedzi, sprawdź, co mówi książka

Trudniejszy quiz czasem zawiera odpowiedź, która brzmi bardzo przekonująco. Nie oznacza to jednak, że jest prawdziwa. Przy pytaniu o Asiunię najważniejsze jest, czy dane zdanie pasuje do opowiedzianych wydarzeń. Można coś dobrze zgadnąć, ale znacznie lepiej umieć wyjaśnić swój wybór.

Przeczytaj na przykład zdanie: „Każde dziecko ze Stoczka spotkało rodziców tego samego dnia”. W książce dowiadujemy się o spotkaniu Asiuni z jej tatą. Nie możemy jednak na tej podstawie opowiedzieć losów wszystkich pozostałych dzieci. Dobre odpowiedzi nie powinny dodawać faktów, których nie znamy.

Przy innym pytaniu przypomnij sobie braci Asiuni. Chcieli dotrzeć do Warszawy. To prawdziwe zdanie. Gdy jednak ktoś powie, że na pewno tam dotarli, zmieni znaczenie historii. Widać tu różnicę między planem a jego wykonaniem. Uważnie czytaj słowa, które mówią, czy coś się udało.

Spróbuj sam wymyślić dwa krótkie zdania o tej samej scenie. Jedno niech będzie zgodne z lekturą. W drugim zmień ważny szczegół. Pokaż zdania komuś bliskiemu i poproś o wskazanie prawdziwego. W ten sposób poćwiczysz uważne czytanie bez uczenia się wszystkiego na pamięć.

Jeśli książka nie daje odpowiedzi, można po prostu powiedzieć: „Tego nie wiem”. To nie jest zła odpowiedź. Pokazuje, że szanujesz to, co naprawdę opowiedziała autorka, i nie dopisujesz jej własnych wydarzeń.

Trzy zadania po quizie

1. Znajdź jedną ważną różnicę

Porównaj zabawę w chowanego na początku opowieści z ukrywaniem się przed niebezpieczeństwem. Powiedz, co robiła Asiunia w obu sytuacjach i dlaczego. Nie musisz opisywać całej książki. Wystarczą dwa zdania.

Przeczytaj przykład

„Najpierw Asiunia bawiła się w chowanego. Potem ukrywała się, żeby nie stała się jej krzywda”.

2. Oddziel zamiar od tego, co się stało

Przypomnij sobie próbę dotarcia starszych braci do Warszawy. Najpierw powiedz, co chcieli zrobić. Potem wyjaśnij, dlaczego nie udało im się wykonać planu. Zwróć uwagę na słowa „chcieli” i „udało się”.

Przeczytaj przykład

„Bracia chcieli dotrzeć do Warszawy. Nie mogli przejść przez pilnowane mosty”.

3. Powiedz tylko to, co wiadomo

Na końcu książki Asiunia spotyka tatę. Napisz jedno zdanie o tej chwili. Potem zastanów się, czy z książki wiemy, jak potoczyły się losy wszystkich dzieci w Stoczku. Jeśli nie wiemy, nie dopowiadaj tego.

Przeczytaj przykład

„Asiunia ucieszyła się z powrotu taty. Z tej sceny nie dowiadujemy się, czy wszystkie inne dzieci także spotkały swoich rodziców”.

Czego uczy uważne czytanie „Asiuni”?

Warto zapamiętać nie tylko to, kto gdzie mieszkał. Zastanów się także nad tym, co dla Asiuni było najtrudniejsze. Zwróć uwagę na różnicę między zwykłą zabawą a ukrywaniem się przed zagrożeniem. Pomyśl, co oznaczały dla niej kolejne przeprowadzki.

Najważniejsza lekcja nie brzmi „zawsze trzeba być odważnym”. Asiunia miała prawo się bać i tęsknić. Ludzie pomagali jej na wiele sposobów. Jedni zapewniali dach nad głową, inni posiłek albo opiekę. Dzięki temu dziewczynka mogła przetrwać bardzo trudny czas.

Opowiadając tę historię, pamiętaj o faktach. Nie przypisuj bohaterom wydarzeń, których nie było w książce. Kiedy nie wiesz, co stało się z kimś później, po prostu powiedz: „Tego nie wiemy”. To dobra odpowiedź, jeśli książka naprawdę tego nie wyjaśnia.